675648c2785e9a3

سوژه سه ساحتی در فلسفه اسلامی معاصر (دیدگاه مرتضی مطهری)

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

نویسنده

دانشگاه

چکیده

چکیده
می توان تعریف یا تفسیر سوژه یا فاعل شناسا را در نظام های مختلف فلسفی که متضمن بحث از آن اند یا باآن مرتبط اند، مورد پرسش و پی جویی قرار داد.با این وصف مساله تحلیل و تفسیر مقایسه ای حقیقتی به نام فاعل شناسا را می تواند یکی از مهم ترین مسایل مربوط به فرا معرفت شناسی(metaepistemology) به شمار آورد.
در همین چارچوب،مساله این نوشتار آن است که اگرماهیت سوژه یا فاعل شناسا در فلسفه جدید و در نزد فیلسوفانی مانند کانت تک ساحتی است، درفلسفه اسلامی معاصر، که در مقام مواجهه و گفتگو با چنین فلسفه هایی برآمده است، چند ساحتی است؟در اینجا اختصاصا به آرای یکی از فیلسوفان اسلامی معاصر یعنی مرتضی مطهری در این باب خواهیم پرداخت. با این وصف سوال این است که دیدگاه مطهری، به عنوان یکی از مفسران فلسفه اسلامی و طراحان معرفت شناسی معاصر فلسفه اسلامی در مواجهه با فلسفه جدید و به ویژه کانت، در باب ابعاد و جنبه های سوژه چیست؟
براساس مجموعه آرا واندیشه های مطهری، مبداء شناسایی وفاعل شناسایی از سه وجه معرفتی، هستی شناختی و روان شناختی (فلسفی) برخوردار است. وجه معرفتی وعلمی آن مربوط به طرح نظریه عقلانیت شهودی او مبتنی بر معقولات ثانی و تصدیقات بدیهی است، وجه هستی شناختی را باید در مولفه هایی مانند نظریه وجود ذهنی وتجرد ادراک پی جویی کرد و در نهایت وجه روان شناختی (فلسفی)را در رابطه با مولفه هایی چون علم حضوری، قوای ادراکی و... یافت.
کلیدواژه ها: ماهیت سوژه، فلسفه اسلامی معاصر، مطهری، سوژه سه وجهی، وجوه معرفتی وهستی شناختی و روان شناختی.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Contemporary Islamic Philosophy and Trinal Subject (Motahhary ' s viewpoint)

چکیده [English]

Contemporary Islamic Philosophy and Trinal Subject
(Motahhary ' s viewpoint)


Masoud Omid
Associate Professor, University of Tabriz


Abstract
Definition and explanation or interpretation of subject are one of the most important problems in the methaepistemology.
Modern philosophy (from Descartes to Kant) believes that Subject includes and contains one side simply; on the contrary, Islamic Contemporary Philosophy does not.
This papertalks about the issue that: Do Islamic Contemporary Philosophers believe that Subject is unique with no components?
Motahhary, as on of the remarkable Contemporary Islamic philosophers believes that it is not so. He believes that Subject includes three aspects such as: Epistemological, Ontological and Psychological(as philosophical psychology) aspect. Therefore nature of Subject has trinal aspects.
So there are two different viewpoints on the problem of nature or definition on Subject.

Kayword: nature of Subject, Islamic Contemporary Philosophy, Motahhary, trinal aspects of Subject, epistemological, ontological and psycological aspects.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Kayword: nature of Subject
  • Islamic Contemporary Philosophy
  • Motahhary
  • trinal aspects of Subject
  • epistemological
  • ontological and psycological aspects