پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620Existence-Essence in Philosophy of Thomas Aquinas and Mulla Sadraمقایسۀ «وجود و ماهیت» در فلسفۀ توماس آکوئینی و ملاصدرا122759FAخلیلاللهاحمدونداستادیار گروه الهیات و عضو هیئت علمی دانشگاه رازی کرمانشاهسمیهملکیزهرایزدانی داغیانJournal Article20130113Thoughts of Thomas Aquinas and Molla Sadra, because of relying on religious beliefs, are based on the word “Existence”. Among the philosophers of middle ages, Thomas Aquinas grasped the prominence of existence on essence. What for Thomas has the first importance, in fact, is the prominence of existence, and also Molla Sadra in Islamic philosophy, with taking the existence (not existent), as the issue of metaphysics, created a new revolution in Islamic thought. However Thomas Aquinas and Molla Sadra have no difference in believing in supreme essence and its attributes, but in expressing, describing and explaining the structure of essence, they have some differences. Here, we tried to compare this two philosopher’s opinions on the issue of being and essence, or existence and essenceاندیشههای توماس آکوئینی و ملاصدرا با اتکا بر اعتقادات مذهبی و دینی بر شالودة کلمة «وجود» بنا شده است. توماس در میان فلاسفة مسیحی قرون وسطی تفوق فعل وجود را بر ذات کاملاً درک کرد. درواقع آنچه برای توماس در مرتبة اول اهمیت قرار دارد، اولویت هستی و وجود است و ملاصدرا نیز در فلسفة اسلامی با قراردادن وجود (و نه موجود) به عنوان موضوع مابعدالطبیعه، انقلاب بنیادینی در تفکر اسلامی به وجود آورد. هرچند توماس و ملاصدرا، در اعتقاد به وجود اعلی و صفات او با یکدیگر اختلاف نظری ندارند، هنگام بیان و وصف و در خصوص تشریح ساختار وجود، مغایرتهایی میان آنان بروز میکند. در این مقاله کوشیدهایم به مقایسة آرا و اندیشههای این دو فیلسوف در خصوص مباحث هستی و ذات یا وجود و ماهیت بپردازیم.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_759_a271a9836ed7f704bfd536f582e2e7f4.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620A Critical Study of the Theory of Exclusiveness of "Tribute and Retribution" through "Incarnation of Deeds"نقد و بررسی نظریۀ انحصار «پاداش و کیفر» در «تجسم اعمال»2349760FAکاظماستادیJournal Article20130120In the last two decades, a theory has been presented by some Moslem philosophers, which implies that the paradise and the hell are not but the incarnations of man's behavior which appear to him in different ways. This article is an attempt to explain and criticize this viewpoint, which has been rejected by theologians and approved by philosophers. It is finally claimed that even though some of these deeds may be incarnated for the man, the retribution and tribute of man's deeds are not exclusively limited to the incarnation of deeds. There are also some questions presented in the article for the believers in the incarnation of deeds to answer.در دو قرن اخیر، برخی فلاسفة اسلامی نظریهای رواج دادهاند که آموزة آن، حکایت از این دارد که بهشت و جهنم چیزی نیست به جز تجسم اعمال و رفتار انسان، که به صورتهای گوناگون برای وی ظاهر میشود. این مقاله درصدد آن است تا این آموزه را که مورد مخالفت متکلمین و مورد موافقت فیلسوفان متأخر است پیکرهسازی و نقد کند. و در آخر این ادعا را ارائه کند که با فرض اینکه برخی از اعمال برای انسان مجسم شوند، کیفر و پاداش انسانها منحصر در تجسم اعمال نیست. همچنین پیرامون این نظریه سؤالهایی مطرح کردهایم تا قائلین انحصاریِ تجسم اعمال، پاسخگوی آن باشند.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_760_f4940a28c2ead721a7c517f7384180ce.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620A New Interpretation of Substantial Motion on the Ground of Essential Knowledge of Naturesتبیینی جدید از حرکت جوهری بر اساس علم ذاتی طبایع5164761FAابراهیمخانیمحمدکاظمفرقانیاستادیار دانشگاه امام صادق (ع)Journal Article20130120The relation between stable and changing is among difficult philosophical cruxes on which philosophers were interested in from the ancient times. Mulla Sadra also, according to his argument of substantial motion and what follows from that, has grappled with that problem from another point of view. But there is still some ambiguity in his explanation and articulation of the problem. Among them is the problem how substantial motion can be held consistently with the stability of Dahr world, which Mulla Sadra believes in. in this paper we try to put a further gloss on substantial motion and clarify these ambiguities by assuming a different assumption.
This later assumption, considers important the role of material beings in realization of substantial movement. But due to the fact that there is a lot of disputation on the possibility of realization of knowledge in material beings among philosophers, we first embark solving such debates and defending the possibility of realization of knowledge in material natures and afterwards on the ground of it, we elaborate substantial motion. Also scrutinizing the relation between Dahr world with material universe and establishing the unity of these worlds, and denying causal relation between them, we'll establish their subjective duality and on the ground of that, we'll elaborate the fact how one can hold consistently the substantial motion of material world vis-à-vis the stability of natures in Dahr world.کیفیت رابطة ثابت و سیال از جمله مسائل دشوار فلسفی است که فلاسفه از دیرباز به آن پرداختهاند. ملاصدرا نیز بر اساس اثبات حرکت جوهری و لوازم آن پاسخی متفاوت با گذشتگان به این مسئله داده است. لیکن هنوز در تبیین و نحوة جمعبندی مبانی او در این مسئله ابهاماتی وجود دارد. از جمله اینکه حرکت جوهری چگونه با ثبات طبایع در عالم دهر که ملاصدرا نیز به آن قائل است قابل جمع است. این مقاله تلاش میکند بر اساس مبنایی متفاوت اولاً حرکت جوهری را تبیین و ثانیاً این ابهامات را رفع کند.
این مبنای متفاوت، قائلشدن به نقشآفرینی علم طبایع مادی در تحقق حرکت جوهری است. لیکن از آنجا که حکما به علم در مادیات مناقشات فراوانی وارد کردهاند ابتدا به حل و فصل این مناقشات و اثبات علم در طبایع میپردازیم و آنگاه بر اساس آن، حرکت جوهری را تبیین میکنیم. همچنین با بررسی کیفیت نسبت عالم دهر با عالم ماده و تبیین عینیت این دو عالم با یکدیگر و نفی رابطة علیت میان آنها، تفاوت اعتباری آنها را روشن کرده و بر اساس آن، نحوة جمع میان حرکت جوهری در عالم ماده و ثبات طبایع در عالم دهر را تبیین میکنیم.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_761_1a111d7ce20e12a1fdeb12f966bca4ee.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620The Analysis and Researching of Immortality of the Soul in Avicenna’s and Aquinas’s Point of Viewبررسی و تحلیل جاودانگی نفس از منظر دو فیلسوف متأله ابن سینا و توماس6585762FAغلامحسینخدریاستادیار فلسفه، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیعلیحیدری فرجJournal Article20130407Immortality of the soul has always been one of the crucial concerns of deist philosophers. Regarding to significance and status of this problem, it would be accurate to say that all philosophical attempts proving the existence of the soul, have been dealing with setting fourth an explanatory definition of it. As two major figures in this tradition, Avicenna and Aquinas, following Aristotle, got substantially involved in giving a religiously and philosophically valid basis to support the existence of the soul. They both elaborated this concept on the Aristotelian understanding and further developed their own theories, viewing immortality as one of the pivotal features of the soul. For this reason, a succinct explanation of Aristotle’s idea of the soul should be inevitably presented. This essay consists of two parts. The first part concerns explaining the concept of the soul, its abstractness and in corporeality and the way it is affiliated to the body, introductory to prove immortality of the soul. In the second part, I try to elaborate the explanation analysis and researching of the soul and its immortality in philosophy of Avicenna and Aquinas.جاودانگی نفوس انسانی همواره از مهمترین دغدغههای غالب فیلسوفان خداباور بوده است. نظر به اهمیت این اصل، اگر مدعی شویم همة تلاشها و تأملات نفسشناسانة فیلسوفان حوزة ادیان ابراهیمی، در اثبات این مسئله و برای تبیین و تثبیت آن بهکار گرفته شده است، سخن به گزاف نگفتهایم. ابن سینا و توماس به عنوان دو تن از بزرگترین فیلسوفان متأله تلاش گستردهای برای اثبات جاودانگی نفس بهکار بستهاند. در این نوشتار برآنیم تا آرای آن دو را در خصوص این آموزة حیاتی و بنیادین ادیان وحیانی پس از تبیین، ارزیابی کنیم. با این حال برای این کار ناچاریم تا آرای ارسطو را نیز، به عنوان یکی از مهمترین منابع فلسفی آنان، که نقطة آغازین و سپس نقطة تفرق آنان بوده است، به بحث گذاریم. این نوشته مشتمل بر دو بخش است: بخش نخست شامل تعریف نفس، کیفیت ارتباطش با بدن و تبیین مفهوم تجرد به عنوان مقدمة اساسی بر اثبات نامیرایی نفس است؛ بخش دوم نیز به تبیین، بررسی، و تحلیل براهین و استدلالهای نامیرایی نفس از منظر دو حکیم اختصاص داده میشود.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_762_bbf498a2217096bbe012ccaed791c14b.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620Perfect Man’s Epistemological Process on Curves of Descent and Ascent “ViewPoint of Mulla-Sadra”سیر معرفتشناختی انسان کامل در دو قوس نزول و صعود از دیدگاه صدرالمتألهین شیرازی87115763FAمریمصانعپوراستادیار گروه غربشناسی، پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیJournal Article20120630In this paper presents an Epistemological Process of Mulla-Sadra’s transcendental wisdom. He introduces First Intellect as Perfect Man’s light that is first effusion and emanation’s source of vertical intelligences in gradational degrees. On his Approach the first Creature is the “Intellect” namely “Light of Perfect Man” that descends stage to stage from unity and activeness of Intellect to plurality and passiveness of reason and then ascends from potential reason to unity of Active Intellect and swamp in Happiness and Mercy of ALLAH.
In both of them, all of intellects from particular reason to universal intellect are prerequisite of upper degrees on the substantial motion.مقالۀ حاضر در یک فرایند جریانشناسانه، حکمت متعالیة صدرالمتألهین را مورد مداقه قرار داده و عقل کلی را که همان نور انسان کامل است به عنوان صادر اول و مبدأ فیضان عقول در مراتب تشکیکی معرفی کرده است؛ عقلی که در قوس نزولیاش مرحله به مرحله از وحدتِ وساطت جمعیه به طرف کثرات تا عقل بالقوه پیش میرود و سپس در سیر صعودی از عقل بالقوه به سوی عقل مستفاد و بالفعل رجوع میکند و دیگر بار در وحدت جمعیة الهیه که نور، ابتهاج و عشق است فنا میشود و به این ترتیب قاب قوسین اوادنا محقق میشود. در این نزول و صعود همۀ عقول از عقل ابزاری و جزئی گرفته تا عقل کلی، متناسب با همان مرحله از حرکت جوهریِ نفس آدمی، چراغ راه او هستند و هیچیک دیگری را نفی نمیکنند بلکه هر مرحله زمینهساز مرحلۀ بالاتر است.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_763_b644d5cb33dc1c2910f8742c5dfbfe76.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620Searching for the first Spark of the Theory of Substantial Wisdom in Ibn-e Sina’s Philosophyجستوجوی نخستین بارقههای نظریة حرکت جوهری در حکمت سینوی117129764FAمحمدنجاتیاستادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات هرمزگاناحمدبهشتیاستاد دانشگاه تهرانJournal Article20130113Analysis of Ibn Sina's Approach in motion theory shows he has doubt in proving certain types of accidental movements and in denying the substantial motion process. This doubt is indicative of sheikh’s philosophical foundations in essentiality of existence and is accompanied by proof of certain types of accidental movements such as Quantity and quality of motion in the creatures because of negating gradation in quiddity and believe its mentally posited in sinavy thought. Yet Ibn Sina Submitted to its accuracy because the moving process in Quantity and quality is evident. But on the other hand, he refuses to accept the motion in creatures" substance Due to the lack of serious concern in essentiality of existence and its abstraction Principles. It is reflected in some positions of his thought. In these positions Ibn Sina implicitly and even explicitly has acknowledged the incomplete immateriality of soul and possibility of <em>ishtidad</em>, despite of denial of substantial motion of souls.واکاوی رویکرد ابن سینا در باب حرکت نشان میدهد وی در اثبات برخی اقسام حرکات عرضی و انکار فرایند حرکت جوهری دچار تردید است. این تردید به مبانی فلسفی شیخ در مسئلة اعتباریت ماهیت و اصالت وجود بازمیگردد. بدین بیان که در تفکر سینوی به دلیل نفی تشکیک در ماهیت و اعتقاد به اعتباریت آن، برخی اقسام حرکات عرضی از جمله حرکت در کمیت و حرکت در کیفیت موجودات با نوعی شک و تردید در اثبات قرین میشود. با این وجود ابن سینا به دلیل اینکه حرکت در کمیت و کیفیت فرایندی محسوس دارد به صحت آن گردن مینهد، اما از سوی دیگر به واسطة فقدان دغدغة جدی در مسئلة اصالت وجود و اصول منتزع از آن با وجود حیرت از پذیرش فرایند حرکت در جوهر موجودات ابا میورزد. این مسئله در برخی مواضع تفکر وی بازتاب داشته است؛ در این مواضع ابن سینا با وجود انکار فرایند حرکت جوهری نفوس، به صورت ضمنی یا حتی صریح به تجرد غیر تامة نفس و امکان وقوع حرکت اشتدادی در آن اذعان میکند.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_764_319b889a311d271860a6f8da97e5b61e.pdfپژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیحکمت معاصر2383-06894120120620Is the Behavior of Najaf Moralists (Akhlaqioun) Mystical?آیا طریقة اخلاقیون نجف طریقهای عرفانی است؟131151765FAهادیوکیلیعضو هیئت علمی پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگیمحمودشیخJournal Article20121217This article attempts to answer this question from three perspectives: “Is it possible to consider the behavior of <em>Najaf</em> <em>moralists</em> (<em>Akhlaqioun)</em> to be an Islamic mystical and spiritual school? It firstly according to the classic definition of Mysticism, judges if the behavior of<em> Najaf moralists</em> (<em>Akhlaqioun)</em> is mystical or not? Then by mentioning some difficulties of the classic definition for such a judgment and offering a definition for theosophy based on the concept of tradition and by analyzing this definition into two concepts “culture” and “literature” and also analyzing “culture” into the Knowledge, Attitude and Behavior, answers to this question. At the end, according to the public regard for mystic and Mysticism it proves that the behavior of<em> Najaf moralists</em> (<em>Akhlaqioun)</em> is mystical.در این مقاله کوشش شده که به این پرسش که آیا میتوان طریقة اخلاقیون را مدرسهای معنوی و تربیتی دانست، از سه منظر پاسخ داده شود؛ ابتدا با تکیهبر تعریف کلاسیک عرفان، سپس با بیان مشکلات تعریف کلاسیک برای چنین قضاوتی، با ارائة تعریفی از عرفان بر مبنای مفهوم سنت و تحلیل آن به دو مفهوم فرهنگ و ادبیات و تحلیل مفهوم فرهنگ به دانشها و نگرش و رفتارها، و نهایتاً با تکیهبر نگاه عمومی به مسئلة عارف و عرفان، عرفانی بودن طریقة اخلاقیون ثابت شده است.http://wisdom.ihcs.ac.ir/article_765_769de270806a237e419fa21cfa21c962.pdf